เสรีภาพอินเทอร์เน็ตไทยอยู่ตรงไหน? ในปี 2019
  • Social
  • Nov 8, 2019

ลองทายเล่นๆ ดูไหมว่า

มีโพสต์แสดงความคิดเห็นจำนวนเท่าใด ที่ได้รับการระงับหรือถูกลบทิ้ง

มีประชาชนจำนวนเท่าใด ที่ถูกควบคุมตัวเนื่องจากวิจารณ์หรือส่งต่อข้อมูลความคิดเห็นในเรื่องต่างๆ

และมีนักข่าวจำนวนเท่าใด ที่ไม่ได้เผยแพร่ข่าวที่ควรเผยแพร่ ผ่านช่องทางสื่ออย่างที่ควรจะเป็น

อันที่จริงไม่ว่าจะเป็นในโลกทั่วไปหรือในโลกออนไลน์ ปัจจุบันนี้ก็นับว่าแทบจะไม่มีความแตกต่างกันเสียเท่าไหร่แล้ว ดังนั้นเรื่องของสิทธิและเสรีภาพที่จะต้องคุ้มครองตัวเราทุกคนจึงน่าจะต้องอยู่กับเราด้วยไม่ว่าจะในโลกไหนๆ การถูกสั่งห้าม ระงับ หรือจำกัดสิทธิ์ในการแสดงความคิดเห็นใดๆ ก็เลยดูไม่น่าจะใช่เรื่องที่ยอมรับได้นัก

มีรายงานชิ้นหนึ่งในชื่อ “เสรีภาพทางอินเทอร์เน็ต (Freedom on the Net)” ที่จัดทำขึ้นโดยองค์กรพัฒนาเอกชนภาครัฐของสหรัฐ จะทำการทดสอบและให้คะแนน 65 ประเทศทั่วโลกในทุกๆ ปีเกี่ยวกับเสรีภาพที่ประชาชนมีในอินเทอร์เน็ต มันไม่ใช่การเข้าถึงความเจริญหรือการมีสัญญาณเน็ตในทุกๆ พื้นที่หรืออะไรอย่างนั้น แต่มันหมายถึง “การแสดงความคิดเห็นอย่างเสรีในโลกออนไลน์” ต่างหาก 

ผลจากรายงานบอกว่า มีหลักฐานเกี่ยวกับโปรแกรมสอดแนมในโซเชียลมีเดียอยู่เกือบทั่วทุกมุมโลก นั่นก็คือมีอย่างน้อย 40 ใน 65 ประเทศที่ได้รับการสำรวจ ซึ่งโปรแกรมสอดแนมนี้ มีผลต่อการรับส่งข้อมูลเท็จ และข้อมูลเกี่ยวกับการบ่อนทำลายการเลือกตั้ง 

นอกจากนี้ ในรายงานยังบอกอีกว่า ปัจจุบันนี้มีเกือบ 3,000 ล้านคนทั่วโลก หรือ 89% ของคนที่ใช้งานอินเทอร์เน็ตกำลังถูกสอดแนม ขณะที่ 47 ประเทศมีผู้ถูกจับกุมเพราะแสดงความคิดเห็นทางการเมือง สังคม และศาสนาทางอินเทอร์เน็ต

จากทั่วโลก ไทยอยู่ตรงไหน

หากเมื่อลองมองดูภาพรวม 65 ประเทศทั่วโลกที่ได้รับการสำรวจแล้ว จะพบว่าไทยอยู่ในอันดับที่ 48 นับว่าเป็นกลุ่มที่ 3 หรือกลุ่มที่ไม่มีเสรีภาพในโลกอินเทอร์เน็ต (ได้คะแนนน้อยกว่า 40 คะแนน) โดยในกลุ่มนี้ มีจำนวนทั้งหมด 21 ประเทศ และที่สำคัญคือ ไทยยังเป็นประเทศที่มีเสรีภาพทางอินเทอร์เน็ตลดลงจากปีก่อนด้วย

แต่ก็ไม่ใช่ว่าอันดับที่ “ค่อนข้างต่ำ” นี้จะเป็นข่าวร้ายอะไรขนาดนั้น เพราะอย่างน้อยประเทศไทยเราก็มีคะแนนสูงที่สุดในกลุ่มไม่มีเสรีภาพในโลกอินเทอร์เน็ตเป็นอันดับที่ 4 รองจากอาเซอร์ไบจาน ตุรกี และเมียนมาแน่ะ! (โดยคะแนน 35 คะแนนนี้ ยังมีประเทศที่ได้เท่ากันนั่นก็คือ ประเทศเบลารุสอีกด้วย)

ส่วนสถานการณ์เสรีภาพในอินเทอร์เน็ตนอกจากในประเทศเรา ประเทศที่ได้คะแนนน้อยที่สุดในการสำรวจนี้ (อันดับ 65) ก็คือประเทศจีน ซึ่งได้คะแนนไปเพียง 10 จากคะแนนเต็ม 100 คะแนนเท่านั้น 

ในรายงานของฟรีด้อมเฮ้าส์ยังระบุอีกด้วยว่า สถานการณ์อินเทอร์เน็ตในไทยดูเหมือนว่ากำลังถูกจำกัดอย่างหนักตั้งแต่ก่อนการเลือกตั้งในเดือนมีนาคม เพราะมีการใช้อินเทอร์เน็ตในการโจมตีหรือกีดกันฝ่ายตรงข้าม ยิ่งเป็นการเลือกตั้งหลังจากการรัฐประหารมาแล้วกว่า 5 ปี ก็ยิ่งทำให้มีการสอดแนมจากรัฐบาลมากจนประชาชนขาดเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น

และจากการเอ่ยบ่อยครั้งว่าประเทศไทยเป็นประเทศแห่งเสรีภาพไม่แพ้ชาติใดในโลก แต่จากรายงานชิ้นนี้สะท้อนให้เห็นว่ามันอาจจะไม่ได้เป็นอย่างนั้น เมื่อเทียบกับสถิติการจับกุมนักเรียน นักศึกษา หรือบุคคลที่ต้องการแสดงออกทางความคิดเห็น เรียกร้องในสิทธิของตนเอง และถึงแม้ว่าเราจะอยู่ในกลุ่มของประเทศที่ไม่มีเสรีภาพ (มานานแล้ว) ก็ไม่จำเป็นผู้มีอำนาจในประเทศจะต้องทำให้คะแนนต่ำลง โดยการลิดรอนสิทธินี้ เพราะจะมีการสำรวจเรื่องอยู่อย่างสม่ำเสมอในทุกๆ ปี

หรือถ้าทำเช่นนั้นต่อไป นั่นแสดงว่าเรากำลังจะเข้าสู่ยุคที่ปิดกั้นทางการสื่อสารและการแสดงความคิดเห็นอย่างเต็มตัวแล้วจริงๆ 


ที่มา: https://www.freedomonthenet.org/country/thailand/freedom-on-the-net/2019

ตัวเลขคะแนนการวัดเสรีภาพในโลกออนไลน์ของประเทศไทย ถือว่าอยู่ในอันดับที่ต่ำมากไม่ว่าจะเทียบกับประเทศเพื่อนบ้านหรือทั่วโลก ซึ่งการแสดงความคิดเห็นในเรื่องใดๆ ควรเป็นสิทธิ์พื้นฐานที่สามารถกระทำได้ตามสิทธิและเสรีภาพของปวงชนชาวไทย ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย