บทเรียนจากซาก "วาฬหัวทุย"
  • Social
  • Jul 4, 2019

ข้อเท็จจริงที่ปรากฏพร้อมกับซากวาฬหัวทุยตัวที่ 21 ในรอบ 30 ปี กับผลกระทบที่เกิดขึ้นกับธรรมชาติ

ซากของวาฬหัวทุยขนาด 11.3 เมตรที่เกาะลันตา จ.กระบี่ ซึ่งเจ้าหน้าที่ศูนย์วิจัยพัฒนาทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งอ่าวไทยตอนกลาง จ.กระบี่ พบว่า มีปัจจัยการป่วยทางธรรมชาติเป็นสาเหตุการตายนั้น

พบว่า มีการตัดฟันของวาฬนี้ออก 45 ซี่ ซึ่งอยู่ระหว่างการตรวจสอบว่าใครเป็นผู้ลงมือตัด และตัดไปเพื่ออะไร เนื่องจากวาฬชนิดนี้ถูกจัดเป็นสัตว์ป่าคุ้มครองตามกฎหมาย ซึ่งผู้ที่มีชิ้นส่วนอยู่ในครอบครองถือว่ามีความผิดตามกฎหมาย

เงาสะท้อนของสัตวแพทย์ในกองเลือดของวาฬหัวทุยในระหว่างที่กำลังวัดขนาดรอยแผลที่อยู่บนกราม
นอกจากเขี้ยวที่ถูกคนลักลอบตัดไปเกือบหมดแล้ว บนกรามของวาฬหัวทุยตัวนี้ยังมีร่องรอยแผลจากการถูกฉลามกัดระหว่างที่ยังมีชีวิตอยู่ จึงทำให้สันนิษฐานว่าวาฬตัวนี้มีร่างกายอ่อนแอมากก่อนที่จะตาย

นอกจากนั้น การพบขยะเป็นขวดพลาสติก 3 ใบ และถ้วยพลาสติก 1 ใบ ในกระเพาะอาหารยังเป็นการสะท้อนผลกระทบจากปริมาณขยะทะเล โดยเฉพาะขยะพลาสติกที่ในแต่ละปีถูกผลิตขึ้นไม่ต่ำกว่า 300 ล้านตันได้เป็นอย่างดี

พลาสติกเหล่านี้ ประกอบไปด้วย ถ้วยกาแฟ 1.6 หมื่นล้านใบ ขวดพลาสติก 4.5 หมื่นล้านใบ และถุงพลาสติกแบบใช้ครั้งเดียวแล้วทิ้งอีก 4 ล้านล้านใบ ทำให้มีขยะพลาสติกราว 8-10 ล้านตันถูกทิ้งลงมหาสมุทร

ขณะที่ รายงานจากกรมควบคุมมลพิษ ระบุว่า ปีพ.ศ. 2562 ประเทศไทยมีขยะพลาสติกอยู่ราว 2 ล้านตัน มีการนำกลับมาใช้ประโยชน์แค่ 0.5 ล้านตันเท่านั้น

วาฬหัวทุย หรือ วาฬสเปิร์ม ถือเป็นวาฬขนาดใหญ่ชนิดหนึ่ง จัดเป็นวาฬมีฟัน ชนิดที่ใหญ่ที่สุด สำหรับประเทศไทยพบรายงานเพียง 3 จังหวัด คือ พังงา, ภูเก็ต และสตูล โดยซากวาฬหัวทุยนี้ถือเป็นซากแรกของปี และเป็นตัวที่ 21 ในรอบ 30 ปี เนื่องจากพบได้ยากในน่านน้ำไทย เพราะถือเป็นวาฬน้ำลึก หากินในทะเลเปิด

 

ขยะพลาสติคใช้แล้วทิ้งถูกพบอยู่ในกระเพาะอาหารของวาฬหัวทุย ซึ่งอยู่ปะปนกับเศษชิ้นส่วนปลาหมึกที่เป็นอาหารหลักของวาฬชนิดนี้ ถึงแม้ว่าผลจากการผ่าพิสูจน์ซากจะบ่งชี้ว่าวาฬหัวทุยตัวนี้ได้ตายลงจากอาการป่วย แต่การมีอยู่ของขยะทะเลเหล่านี้ก็สามารถแสดงให้เห็นถึงผลกระทบจากขยะพลาสติคที่มีต่อสิ่งมีชิวิตต่างๆในระบบนิเวศทางทะเลอันกว้างใหญ่

 

เรียบเรียง: Bottom Line
ภาพ: ศิรชัย อรุณรักษ์ติชัย, หาญนเรศ หริพ่าย

วาฬหัวทุย หรือ วาฬสเปิร์ม ถือเป็นวาฬขนาดใหญ่ชนิดหนึ่ง จัดเป็นวาฬมีฟัน ชนิดที่ใหญ่ที่สุด สำหรับประเทศไทยพบรายงานเพียง 3 จังหวัด คือ พังงา, ภูเก็ต และสตูล

Bottom Line เป็น News Magazine Onlineที่ยึด “ความน่าเชื่อถือ” บนพื้นฐานความเป็น “สื่อสารมวลชน” ผ่านการนำเสนอในรูปแบบ Story Telling อันเป็นเอกลักษณ์