NATURAL FOOTPRINTS (10) : เรื่องจากภูลมโล
  • Social
  • Dec 12, 2019

ชื่อเสียงของ ภูลมโล ถ้าเป็นในสมัยที่มีการรุกรบแย่งชิงพื้นที่เพื่อสลายอิทธิพลของ ผกค.บน ภูหินร่องกล้า ก็คงมีแต่ทหาร และคนที่ดูข่าวทีวีในสมัยก่อนเท่านั้นที่คุ้นหู

แต่มาในยุคที่การท่องเที่ยวเราเฟื่องฟู ภูลมโล รู้จักกันในนามของ ทุ่งดอกนางพญาเสือโคร่ง ที่เบ่งบานและสวยงามที่สุดในยามนี้ แต่ละปีมีนักท่องเที่ยวไปท่องเที่ยวกันมากมาย ชาวบ้านที่บ้านม้งร่องกล้า และบ้านกกสะทอน ฝั่งเมืองเลย เลยมีอาชีพใหม่ คือ นำรถกระบะของตัวเองเข้ามารับจ้างพานักท่องเที่ยวเข้าไปดูดอกนางพญาเสือโคร่ง

แม้จะเป็นช่วงเวลาไม่ถึง 2 เดือนที่ดอกไม้ชนิดนี้เบ่งบาน ชาวบ้านก็ทำเงินได้เป็นกอบเป็นกำ แต่เมื่อเร็วๆ นี้ มีข่าวว่า ต้นนางพญาเสือโคร่ง ที่เป็นแปลงปลูกป่าประชาอาสาภูทับเบิก ในพื้นที่หมู่ 14 ต.วังบาล อ.หล่มเก่า จ.เพชรบูรณ์ จำนวน 129 ไร่ มีต้นนางพญาเสือโคร่งพากันยืนต้นตายไป 39 ต้น

ดูแล้วอาจจะคิดว่าไม่มาก แต่เวลาที่มันตายรวมกลุ่มกันทั้ง 39 ต้นก็กินพื้นที่พอประมาณ จนผู้นำชุมชนชาวไทยเชื้อสายม้งในพื้นที่ออกมาเรียกร้องให้มีการตรวจสอบหาสาเหตุเพื่อป้องกันเหตุลุกลาม   เพราะนี่จะเข้าฤดูท่องเที่ยวดูนางพญาเสือโคร่งบานอีกแล้ว ขืนปล่อยไปแบบนี้บรรยากาศการท่องเที่ยวซึ่งรวมทั้งเงินทองที่จะตามมาจะพาลหายไปด้วย

หัวหน้าอุทยานแห่งชาติภูหินร่องกล้า สุริยา  กาละสุข ลงไปตรวจสอบแล้วบอกว่า ต้นนางพญาเสือโคร่งตาย เป็นเพราะมีด้วงที่เกิดจากมูลวัว ที่ชาวบ้านนำไปเลี้ยงนั้น กัดกินราก และส่วนต่างๆ จนทำให้ต้นไม้เฉาตาย ทางแก้ที่เขาให้ข่าวคือ ขอความร่วมมือกับชาวบ้านว่าอย่านำวัวมาเลี้ยงในบริเวณนี้  ซึ่งจะใช่สาเหตุที่แท้จริงหรือเปล่าไม่รู้

สำหรับผมกับ ภูลมโล ก็เหมือนคนถ่ายภาพทั่วไปที่จะได้ข่าวสถานที่ที่สวยงามก่อนนักท่องเที่ยว เราไปกันตั้งแต่ที่นี่เริ่มมีข่าวกันในกลุ่มคนถ่ายรูป เป็นสิบๆ ปีก่อนนี้แล้ว ก็เหมือนกับภูทับเบิก ก็มีคนถ่ายรูปยุคแรกๆ ที่นำเอาภาพความสวยงามมาเผยแพร่จนโด่งดังมาในปัจจุบัน ที่ผมไปภูลมโลแรกๆ แทบไม่มีนักท่องเที่ยวเลย สามารถไปกางเต็นท์นอนได้ แต่เพื่อความสะดวกในการใช้ห้องน้ำ ก็จะมาอาศัยนอนกับบรรดาคนงานปลูกป่าที่เฝ้าพื้นที่ เพาะกล้า และดูแลแปลงปลูก ที่เขาสร้างกระท่อมพักบนนั้น

พื้นที่ ภูลมโล ที่เราเห็นเป็นป่าพญาเสือโคร่งในปัจจุบัน เดิมก็คือ ไร่กะหล่ำ ที่ทำกินของพี่น้องชนเผ่าแถวนั้น เมื่อเกือบ 20 ปีก่อน มีโครงการปลูกป่าเฉลิมพระเกียรตินัยล้านๆไร่ทั่วประเทศ ที่เราเรียกแปลงปลูกป่า PTT อะไรนั่นแหละ มีการปลูกป่ากันทั่วประเทศ ที่รู้จักกันดีก็คือ การปลูกป่าที่เขาแผงม้า วังน้ำเขียว นั่นแหละปลูกคราวเดียวกัน (โครงการนี้ปลูกต่อเนื่องกันหลายปี) ที่นี่เขาไม่ได้ปลูกแต่พญาเสือโคร่ง แต่ปลูกต้นไม้ชนิดอื่นด้วย มีต้นสนสองใบ และอีกหลายอย่าง

ที่ดินที่ปลูกก็เอามาจากพื้นที่ทำกินของชาวบ้านนั่นแหละ เต็มใจหรือไม่ก็เอาคืนมาแล้ว แล้วโชคดีที่ผมได้เคยไปนอนค้างที่นั่น กลางคืนได้คุยกับคนงานปลูกป่า ที่ต้องคอยฟังวิทยุว่ามีการเผาป่าแล้วลามเข้ามาในแปลงปลูกหรือไม่ ถ้ามีไฟลาม ก็ต้องรับจัดรถออกไปดับกันในทันที

ไฟมาจากที่ชาวบ้านเผาวัชพืชในไร่แล้วลามมาบ้าง เป็นแบบนี้ตลอด และได้มีโอกาสคุยกับหัวหน้าแปลงปลูกป่าในยุคแรกๆ ที่ภูลมโลท่านหนึ่งตอนนี้ไปเป็นหัวหน้าอุทยานฯ แห่งหนึ่งทางเหนือแล้ว ท่านเล่าอุปสรรค และการทำงานในตอนนั้นให้ฟัง ทั้งเส้นทางคมนาคม ทั้งความร่วมมือจากชาวบ้าน ไม่ได้รับความร่วมมือขนาดที่ว่าพอปลูกลงไป ก็จะมีคนมาแอบถอน แกล้งเผาป่าให้ลามมาบ้าง เอาวัวเข้ามาเลี้ยงปล่อย วัวก็จะกินต้นที่ปลูกใหม่ ทำสารพัด

ถ้าท่านผู้อ่านสังเกตเวลาไปเที่ยวในแปลงพวกนี้จะเห็นว่า ยังมีรั้วลวดหนามอยู่ในบางแปลง นั่นแหละ คือ หลักฐานว่าทางคนปลูกเขาต้องระวังวัวที่จะเข้ามากิน แล้วผมเคยเห็นกับตาที่ ชาวบ้านตัดกิ่งพญาเสือโคร่งให้วัวกินใบ

ครั้นพอพญาเสือโคร่งผลิดอกออกช่อ กลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่ใครก็อยากมา จากที่เคยเอารถส่วนตัวขึ้นมาได้ ก็ห้ามเอาขึ้นต้องใช้รถชาวบ้าน จากที่เคยมากางเต็นท์นอนได้ ก็ห้ามมานอน ชาวบ้านนั่นแหละที่ออกระเบียบ คนเขาก็ไม่ว่าอะไรให้ความร่วมมือ แต่ก็ชาวบ้านอีกนะแหละทำการท่องเที่ยวแบบเห็นแก่ตัว แทนที่จะจอดรถริมทางแล้วให้นักท่องเที่ยวเดินเข้าไปถ่ายรูป ก็ขับรถลุยเข้าไปในดงดอกไม้ให้นักท่องเที่ยวถูกใจ พฤติกรรมนี้ผมก็เห็นกับตา

ส่วนเรื่องเลี้ยงวัวปล่อยนี้ก็ยังมีมาจนทุกวันนี้ แล้วเชื่อสิที่หัวหน้าอุทยานฯ ขอร้องนั้นจะไม่ได้รับความร่วมมือหรอก ก็ยังทำเหมือนเดิม เวลาได้ประโยชน์ละจะเอา ใครก็อย่าขวาง แต่เวลาต้องเสียสละน่าจะยาก แล้วเวลาเกิดผลกระทบ ก็ตกแก่ชาวบ้านอีกนะแหละ ผมไม่ได้ปรามาส แต่เห็นมาหลายครั้งแล้ว

กรณีอย่างที่ ภูลมโล ผมบอกหลายครั้งแล้วว่า แหล่งท่องเที่ยวแบบนี้ เราสามารถสร้างขึ้นเองได้ แต่เราไม่เคยที่จะคิดสร้าง ผมแนะเรื่องให้พัฒนา และสร้างสวนดอกไม้รอบภูกระดึง โดยไม่ต้องสร้างกระเช้าขึ้นไป ผมก็ไม่เห็นจะมีใครตอบรับ นายอำเภอภูกระดึง ก็ยังมาสนับสนุนการสร้างกระเช้า คิดง่ายดี ที่จะเป็นพลระยะยาวกลับไม่ทำ ไม่คิด

กรณีของ ภูลมโล จึงให้แง่คิดหลายอย่างว่า ปลูกป่าเถอะ ในอนาคตมันดีแน่ ลงมือทำวันนี้ อนาคตมีหลักประกันแน่นอน

กรณีอย่างที่ ภูลมโล ผมบอกหลายครั้งแล้วว่า แหล่งท่องเที่ยวแบบนี้ เราสามารถสร้างขึ้นเองได้ แต่เราไม่เคยที่จะคิดสร้าง ผมแนะเรื่องให้พัฒนา และสร้างสวนดอกไม้รอบภูกระดึง โดยไม่ต้องสร้างกระเช้าขึ้นไป ผมก็ไม่เห็นจะมีใครตอบรับ

Bottom Line เป็น News Magazine Onlineที่ยึด “ความน่าเชื่อถือ” บนพื้นฐานความเป็น “สื่อสารมวลชน” ผ่านการนำเสนอในรูปแบบ Story Telling อันเป็นเอกลักษณ์

Bottom Line เป็น News Magazine Onlineที่ยึด “ความน่าเชื่อถือ” บนพื้นฐานความเป็น “สื่อสารมวลชน” ผ่านการนำเสนอในรูปแบบ Story Telling อันเป็นเอกลักษณ์ เราจะเป็น “เพื่อน” ที่คนอ่านทั้ง “เอามัน” และ “เอาเรื่อง”

เชื่อใจได้ตลอดเวลา ในวันที่ทุกคนเล่นบท “สื่อ” บนพื้นที่ข่าวสารอันเชี่ยวกรากในโลกออนไลน์ แต่ “ความน่าเชื่อถือ” มักเป็นสิ่งที่ผู้คนมองหาเสมอเมื่อต้องการ “ใช้ข่าว” สักชิ้น ไม่ว่าจะเพื่อ “บอกเล่า-อ้างอิง-วิเคราะห์” ก็ตาม

  • About
  • Contact
  • For Advertiser
  • Want to become an author?