อั้นปัสสาวะ ระวังร่างพัง
  • Wellness
  • Jun 29, 2019

มีมาตรวัดอย่างหนึ่งที่ทำให้เรารู้ตัวว่า โฟกัสกับงานมากไป ถ้ายังทำอย่างนี้ต่อร่างต้องพังแน่

นั่นคือการอั้นปัสสาวะค่ะ ปกติเป็นคนดื่มน้ำเยอะ และเข้าห้องน้ำบ่อยครั้ง แต่เมื่อไหร่ที่วันนั้นทั้งวัน เราลุกไปเข้าห้องน้ำแค่ครั้ง 2 ครั้ง จะบอกตัวเองว่าไม่ได้แล้ว อย่าปล่อยให้เป็นอย่างนี้

เชื่อว่าหลายคนคงงานยุ่ง ตั้งใจกับงานเกินไป จนรู้สึกว่าการลุกขึ้นไปเข้าห้องน้ำเป็นเรื่องจุกจิก รบกวนการทำงาน หรือบางคนก็จำต้องอั้นเพราะรถติด บางคนก็ไม่ชอบเข้าห้องน้ำตามที่สาธารณะเพราะรู้สึกว่าไม่สะอาด เราว่าเข้าเถอะ เพราะการ "กลั้นปัสสาวะ" มีโทษมากมาย มีเพื่อนมีพี่ผู้หญิงหลายคนที่เป็นกระเพาะปัสสาวะอักเสบ เพราะการอั้นแบบนี้ ไม่ดีนะ

ปกติแล้วคนเราปัสสาวะอย่างน้อย 4-8 ครั้ง โดยเป็นช่วงกลางวันประมาณ 3-5 ครั้ง และกลางคืน 1-2 ครั้ง ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับการฝึกและความเคยชินของแต่ละคนบางคนดื่มน้ำมาก อาจปวดปัสสาวะทุก 1-2 ชั่วโมง หากไม่มีปัจจัยเร่ง คนเราสามารถกลั้นปัสสาวะได้นาน 3-4 ชั่วโมงทีเดียว และถ้าสังเกตว่าตัวเองเข้าห้องน้ำน้อย แทบไม่ปวดปัสสาวะเลย แสดงว่าดื่มน้ำน้อยเกินไปแล้วล่ะ

ร่างกายคนประกอบด้วยน้ำราว 70 % น้ำทำให้ระบบร่างกายทำงานเป็นปกติ และช่วยขับของเสียออกมาเป็นของเหลวตามช่องทางต่างๆ มากที่สุดคือปัสสาวะ ซึ่งขับออกประมาณ 1.5 ลิตรต่อวัน ฉะนั้น ที่เขามักพูดกันว่าวันละ 8 แก้ว ที่จริงแล้วควรมากกว่านั้น ทางการแพทย์ผู้ชายควรดื่มน้ำให้ได้วันละ 3 ลิตร หรือ 13 แก้ว ส่วนผู้หญิงควรดื่มน้ำให้ได้ราว 2.2 ลิตร หรือ 9 แก้ว ถ้าเล่นกีฬาที่เสียเหงื่อมาก ก็ต้องดื่มน้ำมากกว่านั้นอีกหน่อย

ทั้งการดื่มน้ำน้อย และการ "กลั้นปัสสาวะ" ต่างมีข้อเสียมากมาย อาการของคนดื่มน้ำน้อยจะทำให้ปากแห้ง ตัวร้อนรุมๆ เวียนหัว เพราะองค์ประกอบของน้ำคือออกซิเจน ถ้าดื่มน้ำไม่พอ ออกซิเจนก็ไม่พอไปด้วย แม้จะมีมากในอากาศแล้ว แต่น้ำคือตัวลำเลียงออกซิเจนที่สำคัญ 

นอกจากสังเกตอาการร่างกายแล้ว ยังดูได้จากสีของปัสสาวะ โปรดดูรูปกลีบดอกทานตะวัน ถ้าสีเหลืองอ่อนค่อนใส ก็ถือว่าปกติ แต่ถ้าเป็นสีเหลืองเข้มอย่างที่เราวงไว้ ก็แสดงว่าคุณดื่มน้ำน้อยเกินไปจนร่างกายอยู่ในภาวะขาดน้ำโดยไม่รู้ตัวแล้ว

มีคนถามว่าเราจะรู้ได้ไงว่าถึงเวลาต้องดื่มน้ำแล้ว ที่จริงธรรมชาติทำงานของตัวเองอยู่แล้ว เมื่อใดที่รู้สึกหิวน้ำ ปากแห้ง ก็ไม่ควรเพิกเฉยกับสัญญาณเล็กน้อยเหล่านี้ หาน้ำไว้ใกล้มือจิบได้ตลอดทั้งวัน 

เคยไปเทรคกิ้งบนภูเขาสูง ที่ออกซิเจนเบาบาง สิ่งที่ผู้นำทางเตือนตลอดคือให้ดื่มน้ำเยอะๆ จิบน้ำตลอด อย่าปล่อยให้ปากแห้งคอแห้ง และให้สังเกตสีปัสสาวะ พยายามให้ขับออกมาให้ได้สีอ่อนใสที่สุด เป็นสัญญาณของการดื่มน้ำเพียงพอ เพื่อไม่ให้ร่างกายขาดออกซิเจน ซึ่งจะทำให้เกิดอาการเวียนหัว แพ้ความสูงได้

ส่วนการ "กลั้นปัสสาวะ" บ่อยๆ จะทำให้กล้ามเนื้อที่ควบคุมการขับถ่ายสับสน ทำงานไม่ปกติ เช่นเดียวกับการกลั้นอุจจาระ ที่จะนำไปสู่การท้องผูก ถึงเวลาต้องการถ่ายจริงๆ กลับถ่ายไม่ออก กล้ามเนื้อที่ทำงานเกี่ยวกับการปัสสาวะก็เช่นกัน การอยากขับถ่ายแล้วถ่ายไม่ออกทุกข์ทรมานทีเดียว

และยิ่งอั้นก็ยิ่งกักเก็บปัสสาวะนาน บ่มเพาะเชื้อแบคทีเรียในกระเพาะปัสสาวะ ทำให้เกิดอาการกระเพาะปัสสาวะอักเสบได้ ซึ่งจะนำไปสู่โรคที่ร้ายแรงกว่าคือกรวยไตอักเสบ ลุกลามไปจนถึงไตอักเสบเรื้อรัง ทั้งนี้ ผู้เขียนเคยผ่านประสบการณ์การป่วยถึงขั้นกรวยไตอักเสบ นอนโรงพยาบาลมาแล้ว และจะไม่ยอมปล่อยตัวเองไปถึงขั้นนั้นอีก ร่างกายเราดีๆ วิธีป้องกันง่ายกว่าการรักษา แค่สังเกตเสียงเรียกร้องของร่างกายแล้วปฏิบัติตามเท่านั้น

เรื่อง: อาศิรา พนาราม
กราฟิก: ณัฐนิช อิสรเสรีธรรม

เอาล่ะ อ่านมาถึงตรงนี้ อยากลุกขึ้นไปฉี่หรือยัง?

  • เรื่อง :
  • ภาพ :
  • กราฟิก :
  • Bottom Line เป็น News Magazine Onlineที่ยึด “ความน่าเชื่อถือ” บนพื้นฐานความเป็น “สื่อสารมวลชน” ผ่านการนำเสนอในรูปแบบ Story Telling อันเป็นเอกลักษณ์